โสน

ชื่อวงศ์-อนุวงศ์ : LEGUMINOSAE-PAPILIONOIDEAE

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Sesbania javanica Miq.

ชื่อพ้อง : Sesbania roxburghii Merr.

ชื่อสามัญ : –

ชื่อพื้นเมืองอื่น : ผักฮองแฮง (ภาคเหนือ) ; สิปรีหลา (กะเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) ; โสนกินดอก, โสนหิน (ภาคกลาง)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ไม้พุ่มขนาดเล็ก (US) สูงประมาณ 1-4 เมตร เปราะหักง่าย ลำต้นแตกกิ่งก้าน มีสีเขียวอ่อน เนื้อไม้อ่อนเบา

ใบ เป็นใบประกอบแบบขนนก ใบย่อยมีขนาดเล็ก ออกเป็นคู่ ประมาณ 10-30 คู่ ออกตรงข้ามสลับตั้งฉาก ลักษณะใบรูปขอบขนาน ปลายใบมนและโคนใบมน ขอบใบเรียบ แผ่นใบสีเขียวเข้ม ก้านใบสั้น

ดอก ออกดอกเป็นช่อแบบช่อกระจะ ออกช่อตามซอกใบ หรือปลายกิ่ง ดอกย่อยออกเรียงสลับ ประมาณ 10-15 ดอก เป็นดอกสมมาตรด้านข้าง กลีบดอกมี 5 กลีบ สีเหลือง ขนาดกลีบดอกไม่เท่ากัน กลีบบนสุดมีขนาดใหญ่ ส่วนกลีบคู่ล่างสุดกึ่งคอดตอนโคน และเชื่อมประสานกันเป็นรูปท้องเรือ ลักษณะกลีบคล้ายผีเสื้อ หรือรูปดอกถั่ว

ผล เป็นฝักกว้าง 4 มม. ยาว 20 มม. คล้ายฝักถั่วมีสีเขียวมีเมล็ดข้างใน เมื่อแก่จะมีสีน้ำตาลหรือสีม่วง

นิเวศวิทยา

เป็นไม่กลางแจ้ง ที่สามารถขึ้นทั่วทุกภาคของประเทศไทย

การปลูกและขยายพันธุ์

เจริญเติบโตได้ดีในที่ลุ่ม หรือน้ำท่วมถึง ความชื้นปานกลาง ขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ด

ประโยชน์ทางยา

รสและสรรพคุณในตำรายา

ราก มีรสจืด เป็นยาแก้ร้อนในกระหายน้ำ

ต้น มีรสจืด เป็นยาขับปัสสาวะ

ใบ มีรสจืดเย็น พอกแก้ปวดฝี ถอนพิษ

ดอก มีรสหวานเย็น เป็นยาสมานลำไส้

วิธีและปริมาณที่ใช้

  1. ขับปัสสาวะ โดยใช้ต้น 10-15 กรัม นำมาเผาแล้วแช่น้ำ จะได้น้ำที่มีฤทธิ์เป็นด่าง แล้วกรองเอาน้ำดื่ม
  2. แก้ปวดฝี ถอนพิษ โดยใช้ใบสด 15 กรัม ล้างให้สะอาด แล้วโขลกให้ละเอียด ผสมเหล้าโรงเล็กน้อย ใช้ทาและพอกบริเวณที่เป็นหรือมีอาการ

ข้อควรทราบ

  • ดอกและยอดอ่อน สามารถรับประทานเป็นผักสดหรือลวกรับประทานกับน้ำพริก หรือใช้ประกอบอาหารได้หลายชนิด เช่น แกงส้ม ผัดน้ำมัน หรือใช้ทำเป็นขนม ที่เรียกว่า ขนมดอกโสน
กติกาข้อตกลงก่อนการแสดงความคิดเห็น
1. โปรดงดเว้นการใช้คำหยาบคาย, ส่อเสียด
2. ทุกความเห็นต้องไม่มีการดูหมิ่น, กล่าวหาให้ร้าย, สร้างความแตกแยก หรือ "กระทบถึงสถาบันอันเป็นที่เคารพ"
3. ทางเว็บไซต์จะขอลบความคิดเห็นโดยทันที เมื่อความเห็นไม่เป็นไปตามข้อตกลง