เมล็ดบัว (Lotus Seed)

เมล็ดบัว

เมล็ดบัวหรือลูกบัวที่เรียกกันนั้น คือส่วนเมล็ดในผลของบัวหลวง มีลักษณะกลมรี เนื้อข้างในสีขาวอมเหลือง รสหวานมันเล็กน้อยและรสหวานจะน้อยลงจนกระทั่งไม่หวานเลยเมื่อเมล็ดแก่ขึ้น เพราะน้ำตาลในเมล็ดบัวจะเปลี่ยนเป็นแป้ง เพื่อเตรียมไว้สำหรับเลี้ยงต้นอ่อนที่เห็นเป็นไส้สีเขียวอยู่กลางเมล็ดที่มักเรียกว่า ดีบัว ซึ่งเป็นส่วนที่จะเจริญเติบโตเป็นต้นต่อไป

นอกจากกินเมล็ดสดแล้ว ยังนิยมทำเมล็ดบัวตกแห้งเพื่อใช้เป็นยา โดยเก็บฝักแก่ (สังเกตุจากผลบัวเปลี่ยนเป็นสีเทาหรือสีดำ) แยกเอาผลบัวออกจากจากฝัก ตากแดดให้แห้งประมาณ 3 วัน แล้วกะเทาะเอาเปลือกหุ้มเมล็ดออก ตากแดดให้แห้งดี เก็บไว้ใช้เป็นยา เมล็ดบัวสดมีวิตามินซีสูง ส่วนเมล็ดบัวแห้งมีส่วนประกอบหลักเป็นคาร์โบไฮเดรตถึงกว่าร้อยละ 60 มีโปรตีนสูงเช่นเดียวกับถั่วเหลือง ลูกเดือย และข้าวฟ่าง นอกจากนั้นยังมีฟอสฟอรัส เหล็ก และมีแคลเซียมสูงแต่ร่างกายดูดซึมไปใช้ไม่ค่อยได้ เนื่องจากเป็นแคลเซียมที่อยู่ในรูปของสารประกอบแคลเซียมออกซาเลต

ในตำราการแพทย์แผนจีน เมล็ดบัวจัดเป็นอาหารที่มีฤทธิ์เป็นกลาง มีสรรพคุณในการบำรุงเลือด บำรุงหัวใจ ม้าม และตับ รักษาอาการตกขาว ฝันเปียก ช่วยให้จิตใจสงบ ช่วยให้หลับง่ายขึ้น และความจำดีขึ้น วิธีใช้เมล็ดบัวเป็นยาคือ เมล็ดแห้ง 6-15 กรัม ต้มเอาน้ำดื่ม หรือบดเป็นผงกิน แต่มีข้อห้ามใช้เมล็ดบัวในผู้ป่วยที่มีอาการท้องผูก ท้องเฟ้อ อาหารไม่ย่อย ส่วนในตำราแพทย์แผนไทย ใช้เมล็ดบัว บำรุงกำลัง บำรุงข้อ แก้ร้อนในกระหายน้ำ อ่อนเพลีย แก้เสมหะ แก้อาเจียน แก้พุพอง

ส่วนดีบัวมีรสขมจัด แต่ก็มีสรรพคุณทางยาสูงมากเช่นกัน ส่วนใหญ่จะแยกดีบัวออกจากเมล็ดเพื่อนำไปทำยาโดยเฉพาะ สารสกัดจากดีบัวมีฤทธิ์ในการลดความดันโลหิต และคลายกล้ามเนื้อเรียบโดยเฉพาะสารเมทิลคอรีพัลลีน (Methyl Corypalline) ที่มีฤทธิ์ในการขยายหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงหัวใจ ซึ่งเป็นประโยชน์มากต่อผู้ป่วยโรคหัวใจขาดเลือดเนื่องจากหลอดเลือดตีบตัน ตามตำราการแพทย์แผนจีนใช้ดีบัว 2-5 กรัม ต้มเอาน้ำดื่ม สรรพคุณแก้อาการหงุดหงิด นอนไม่หลับ การติดเชื้อในช่องปาก ช่วยลดความดันโลหิต บำรุงหัวใจ ปอด ไต บำรุงสายตา และแก้อาการฝันเปียก

กติกาข้อตกลงก่อนการแสดงความคิดเห็น
1. โปรดงดเว้นการใช้คำหยาบคาย, ส่อเสียด
2. ทุกความเห็นต้องไม่มีการดูหมิ่น, กล่าวหาให้ร้าย, สร้างความแตกแยก หรือ "กระทบถึงสถาบันอันเป็นที่เคารพ"
3. ทางเว็บไซต์จะขอลบความคิดเห็นโดยทันที เมื่อความเห็นไม่เป็นไปตามข้อตกลง