ทานตะวัน

ทานตะวัน

ชื่อวงศ์ : COMPOSITAE

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Helianthus annuus L.

ชื่อสามัญ : Common sunflower

ชื่อพื้นเมืองอื่น : ทานตะวัน, บัวทอง (ภาคเหนือ) ; ชอนตะวัน (ภาคกลาง)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ไม้ล้มลุก (ExH) อายุหนึ่งปี สูงประมาณ 2-4 เมตร ลำต้นตั้งตรงเป็นแกนแข็ง แข็งแรง มีขนสากแข็ง

ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกสลับกัน ลักษณะใบรูปกลมรีหรือรูปไข่ ขอบใบจักเป็นฟันเลื่อย โคนใบเว้าเป็นรูปหัวใจ ปลายใบแหลม ขอบใบหยักเป็นฟันเลื่อย มีขนแข็งทั้งสองด้านของใบ ใบมีขนาดกว้าง 4-10 นิ้ว ยาวประมาณ 5-12 นิ้ว ก้านใบยาว

ดอก ออกดอกเป็นช่อหรือเป็นกระจุกขนาดใหญ่ ออกดอกบริเวณยอดหรือรอบ ๆ ลำต้น ลักษณะเป็นดอกสมบูรณ์เพศ ตรงกลางดอกเป็นเกสรตัวเมีย 1 อัน และเกสรตัวผู้ 5 อัน ก้านดอกยาว จานรองดอกแบน กลีบดอกวงนอกสีเหลืองอ่อนหรือสีเหลืองทอง ยาวประมาณ 1-4 นิ้ว กลีบดอกวงในสีเหลือง ฐานดอกมีสีเขียวเชื่อมติดกัน

ผล ลักษณะเป็นรูปกลมรี มีสีขาว สีเทา หรือสีดำ ขนาดยาวประมาณ 6-15 มม. ภายในผลมีเมล็ดเพียง 1 เมล็ด เป็นสีเหลืองอ่อน

นิเวศวิทยา

เป็นพืชพื้นเมืองของอเมริกาเหนือ นิยมปลูกเป็นไม้ประดับ หรือเพื่อการค้าตามไร่หรือสวน

การปลูกและขยายพันธุ์

ทานตะวันเจริญเติบโตได้ดีในดินร่วนปนทราย เป็นไม้ที่นิยมปลูกกันเป็นไม้ประดับ ขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ด

ประโยชน์ทางยา

รสและสรรพคุณในตำรายา

ราก รสจืดเฝื่อน แก้อาการปวดท้องแน่นหน้าอก ฟกช้ำ เป็นยาระบาย ขับปัสสาวะ ขับพยาธิไส้เดือน

แกนต้น รสจืดเฝื่อน ขับปัสสาวะ แก้นิ่วในระบบทางเดินปัสสาวะ นิ่วในไต ปัสสาวะเป็นเลือด ปัสสาวะขุ่นขาว ไอกรน แผลมีเลือดออก

ใบ รสเฝื่อน ใช้แก้โรคหืด เบาหวาน

ดอก รสเฝื่อน ขับลม ทำให้ตาสว่าง แก้วิงเวียน หน้าบวม บีบมดลูก แก้หลอดลมอักเสบ

ฐานรองดอก รสเฝื่อน แก้อาการปวดหัว ตาลาย ปวดฟัน ปวดท้องโรคกระเพาะ ปวดประจำเดือน และฝีบวม

เมล็ด รสเฝื่อนมัน ขับปัสสาวะ เสมหะ แก้ไอ บิด ขับหนองใน ฝีฝักบัว แก้ไข้หวัด น้ำมันจากเมล็ดเหมาะสำหรับลดไขมันในเส้นเลือด ใช้แก้พิษแมลงป่องต่อย ใช้รับประทานเป็นอาหารว่างได้ เปลือกเมล็ด รสเฝื่อน แก้อาการหูอื้อ

วิธีและปริมาณที่ใช้

  1. แก้อาการปวดศีรษะ ตาลาย โดยใช้ฐานรองดอกที่แห้งประมาณ 25-30 กรัม นำมาตุ๋นกับไข่ 1 ฟอง รับประทานหลังอาหารวันละ 2 ครั้ง
  2. แก้อาการปวดท้องโรคกระเพาะอาหาร หรือปวดท้องระยะเป็นรอบเดือน โดยใช้ฐานรองดอกแห้งประมาณ 30-60 กรัม กระเพาะอาหารหมู 1 ชิ้น และน้ำตาลทรายแดง 30 กรัม นำไปต้มในน้ำเดือด 1 ลิตร แล้วกรองเอาน้ำดื่มวันละ 3 ครั้ง
กติกาข้อตกลงก่อนการแสดงความคิดเห็น
1. โปรดงดเว้นการใช้คำหยาบคาย, ส่อเสียด
2. ทุกความเห็นต้องไม่มีการดูหมิ่น, กล่าวหาให้ร้าย, สร้างความแตกแยก หรือ "กระทบถึงสถาบันอันเป็นที่เคารพ"
3. ทางเว็บไซต์จะขอลบความคิดเห็นโดยทันที เมื่อความเห็นไม่เป็นไปตามข้อตกลง